Als de openbare bibliotheek beschikt over een openbare computerruimte is het bijna vanzelfsprekend om diezelfde ruimte ook in te zetten om workshops en vormingen aan te bieden.

Wanneer de bibliotheek vormingsmomenten (lezingen, workshops…) organiseert is het vaak een meerwaarde om dit te realiseren in een samenwerkingsverband. Dit geldt zeker ook als het gaat over vormingsmomenten rond digitale inclusie. Het kan zowel gaan om een samenwerkingsverband tussen bibliotheken uit de regio of tussen de bibliotheek en bijvoorbeeld een centrum voor volwassenenonderwijs of een vereniging.
Liefst worden de vormingen gratis aangeboden. Is er toch een kost aan verbonden, houd die dan zo laag mogelijk.
ONDERWERPEN
De onderwerpen die tijdens de workshops aan bod kunnen komen zijn heel divers:
- Aan de slag met smartphone, tablet, e-reader…
- Aan de slag met PC, laptop… (Wie enkel een smartphone bezit, heeft soms weinig of geen ervaring met een PC of laptop en moet leren werken met een toetsenbord en een computermuis.)
- Cybersecurity (incognito surfen, een goed paswoord aanmaken, dubbele identificatie…)
- E-mail (werken met een e-mailprogramma: mails versturen, ordenen in mappen,…)
- Initiatiecursus Word, Excel, Powerpoint…
- Gebruik van een kaartlezer
- Gebruik van ItsMe, payconiq…
- Toegang tot My eBox, MyMinfin…
- Verkennen van ‘mijn bibliotheek’ (account aanmaken, opzoeken in de catalogus, boeken reserveren…)
- Videobellen (Teams, Zoom…)
- Online tickets aankopen
- Online inschrijven voor zomerkampen, scholen…
- Internetbankieren
- Foto’s bewaren in de cloud, fotobewerking
- …
MINIMALE VEREISTEN
- Een openbare computerruimte.
- Personeel en vrijwilligers.
TIPS
- De meeste workshops kunnen begeleid worden door bibliotheekmedewerkers, voor sommige workshops doe je beter beroep op een externe lesgever. Zo kan je een medewerker van het cultuurcentrum inschakelen voor een workshop ‘online tickets aankopen’, een medewerker van de burgerlijke stand om de werking van ItsMe uit te leggen en aan te melden op een overheidsportaal (MyMinfin, My eBox) of een medewerker van het plaatselijke bankkantoor voor een workshop ‘internetbankieren’.
- Geef bij iedere workshop aan wat er verwacht wordt van de deelnemers: geen kennis, basis, gemiddeld, gevorderd. Definieer duidelijk wat basis, gemiddeld, gevorderd inhoudt.
- Voorzie voldoende bijscholing voor het eigen personeel.
- Werk samen met vrijwilligers om de workshops te geven.
- Maak reclame voor de aangeboden workshops via uiteenlopende kanalen.
- Maak gebruik van materiaal dat al bestaat en pas het aan aan de lokale situatie.
DOELGROEP
De meeste workshops kunnen zich tot verschillende doelgroepen richten. Het is vaak een meerwaarde om een workshop ‘op maat’ aan te bieden voor bijvoorbeeld anderstaligen, kansarmen, senioren, jongeren… Werk hiervoor samen met organisaties en verenigingen die werken met deze specifieke doelgroepen.
- Kansarmen
- Schoolgaande jeugd (lagere en middelbare school)
- Senioren
- Werkzoekenden
- …
PRAKTIJKVOORBEELDEN EN LITERATUUR
Databank e-inclusie
In de databank e-inclusie vind je een duidelijk overzicht van mogelijke thema’s die aan bod kunnen komen tijdens een vorming.
Bibstreams
Workshops en lezingen moeten niet altijd fysiek gevolgd worden, het kan ook digitaal! Bibstreams is een gemeenschappelijk YouTube-kanaal van ARhus, Muntpunt en de bibliotheken van Oostende, Genk en Turnhout. Andere bibliotheken kunnen ook aansluiten bij dit initiatief. Hier vind je concrete voorbeelden terug van informele digitale oefenkansen.
Communicatiemateriaal ‘Mijn bibliotheek’
Deze instructievideo legt klaar en duidelijk uit hoe leners zich kunnen registreren en wat de mogelijkheden zijn van ‘Mijn bibliotheek’.
Sommige bezoekers zullen zeker nog nood hebben aan extra hulp om met ‘Mijn bibliotheek’ aan de slag te gaan. Het kan nuttig zijn om verspreid over het jaar een korte workshop ter ondersteuning van de instructievideo in te richten.
Online leren
Meer en meer bibliotheken bieden sinds de coronacrisis ook laagdrempelige online cursussen aan.
- https://www.cultuurconnect.be/projecten/online-leren
- https://skillstown.nl/blog/samenwerking-bibliotheken-en-skillstown-groot-succes/
- https://www.mediawijs.be/nl/tools/wai-not
17x digitale inclusie voor kwetsbare kinderen en jongeren
Je vindt hier 17 projecten die opgezet werden om digitale uitsluiting tegen te gaan bij kwetsbare kinderen en jongeren.
- https://www.mediawijs.be/nl/artikels/17x-digitale-inclusie-voor-kwetsbare-kinderen-en-jongeren
- https://stad.gent/nl/samenleven-welzijn-gezondheid/welzijn/alle-gentenaars-digitaal-mee/digitaaltalentgent-alle-gentenaars-digitaal#43246
Tools mediawijs
Ook op de website van Mediawijs zijn er heel wat bruikbare tools terug te vinden.
Digisterker
Digisterker is een Nederlandse website rond digitale inclusie. Digisterker maakt educatieve programma’s rond e-inclusie voor verschillende doelgroepen, waaronder vluchtelingen. De programma’s zijn niet vrij beschikbaar. Toch blijft de website interessant om eens te bekijken.
Aanbod in openbare bibliotheken in Vlaanderen
Bekijk het aanbod aan vormingen en workshops uit verschillende openbare bibliotheken in Vlaanderen.